Bitlis Düşünce ve Akademik Çalışma Grubu
$ DOLAR → Alış: 9,58 / Satış: 9,62
€ EURO → Alış: 11,15 / Satış: 11,19

Kürt Beyi’nin Kayıp Belgesi

Kürt Beyi’nin Kayıp Belgesi
  • 18.11.2015
Osmanlı dönemi Kürt beylerinden Êzdînşêr Bey’e ait bir belge, Van’ın Gevaş (Westan) ilçesindeki yaşlı bir köylünün eşyaları arasından çıktı.
 kpGevaş Belediyesi, eski kültürün yaşatılması amacıyla ilçedeki köylere yönelik bir çalışma başlattı.
Rûdaw’ın edindiği bilgiye göre, ekipte yer alanlar, köylülerle sohbet ederken Êzdînşêr Bey’e ait bir belgeye ulaştı.
Hacı Zêwe köyündeki yaşlı bir köylü, sohbet sırasında sakladığı tarihi bir belgeden söz etti.
1953 yılında Müsbah Deniz tarafından Osmanlıca’dan Türkçe’ye çevrilen Noter tasdikli belgeye göre, Êzdînşêr Bey, köylülerden Hacı Zübeyd ve kardeşi Şeyh Ali’ye köyü vakıf olarak teslim ediyor.Köylülerden, gelen – gidenin yeme içme ihtiyacı ile konaklama ihtiyacının karşılıksız olarak sağlanması şart koşuluyor.Sözün yerine getirilmemesi durumunda bedduaların edildiği belgede, tarih boyunca köyün sadece bu ailede kalması da isteniyor.
 Köyün halen bu şekilde idare edildiği ve buraya gelen misafirlerin de özel olarak karşılandıkları öğrenildi.
Êzdînşêr kimdir?
18. yüzyılda Van’ın da bağlı olduğu Hakkâri Beyliği’ni yöneten Êzdînşêr Bey, amcası Mîr Bedirxan’a karşı Osmanlı ile işbirliği yaparak, Botan Beyliğinin dağılmasına sebep olan kişilerden biridir.Osmanlı, özerk Kürt beyliklerine karşı giriştiği savaş sonunda beyliklere son verir. Bedirxan Bey de önce Girit’e, sonra da Halep’e sürgün edilir. Êzdînşêr Bey ise mir olarak atanmayı beklerken Osmanlı sözünü tutmaz. Êzdînşêr Bey, bir süre sonra isyan eder.1855 yılında yaşanan Êzdînşêr olayını Şivan Perwer, 1982 tarihli “Agirî – Yar Merhaba” isimli albümünde seslendiriyor.
Selçukluların Malazgirt’e ilk saldırısı ve Bitlis’ten getirtilen mancınık
Malazgirt denince akla hep Selçuklular, 1071 tarihi ve Alparslan gelir. Ancak Alparslan’ın amcası Tuğrul Bey (Sultan Tuğrul) liderliğinde, Müslümanların Malazgirt’e...
Dersim makalesinde Kürd kelimesini ‘adi’ diye çevirdiler
Prof. Dr. İbrahim Yılmazçelik ve Doç. Dr. Sevim Erdem’in birlikte yazdıkları makalede yaptıkları bir alıntıda Kürd kelimesini ‘adi’ olarak çevirdikleri...
Bitlis’in önünde bağlar türküsü ve Bitlis’in asimilasyonu
Yirminci yüzyılın başlarına kadar vilayet sınırları içerisinde birçok değişik dilin* konuşulduğu kadim Bitlis’e ait şarkı, türkü, kilam, sitran, bar, horovel,...
Efsaneye göre Mardin şehrinin ismi Kürdçeden geliyormuş
Tarihi binlerce yıl öncesine dayanan ve zengin şehir kültürüne sahip şehirler vardır. Bunlar arasında Mardin şehrinin adı ilk sıralarda zikredilir....
İtalya’da yazılan 1829 tarihli Bitlis Sultanı ve Köle Kız adlı eser
Özellikle 1600 – 1800 yılları arasında, Şark’a ait masallardan ve o diyarda vuku bulmuş hadiselerden esinlenerek yarı kurgu – yarı...
‘’İlk Gece Hakkı’’ Dolayımında Tarih Yazımı, Yöntem ve Kaynakların Kullanımı: Taner Akçam’a Cevap
  Bilindiği üzere tarih yazımının kendine has bir metodolojisi vardır. Tarihin ideolojik/sübjektif, özcü, kısmi ve çarpık bir vaziyet almaması için...
Taner Akçam’ın İddiaları ve Tarihi Gerçekler
Tarihi olay ve olgular bir değerlendirmeye tabi tutulacaksa, bu değerlendirmenin ilk şartı, olay veya olguların yaşandığı dönemin koşulları ve özelliklerinin...
Taner Akçam’ın Suçlamalarına Cevabımızdır
Bilindiği üzere Prof. Taner Akçam’ın 20 Nisan 2021 tarihinde Gazete Duvar’a verdiği röportajda sarf ettiği  “19. yüzyıl feodal toplumunda örneğin...
Ermeni Sorunu ve Kürdler
Tarih çalışmalarında birincil kaynaklar büyük bir önem taşır. Bu kaynakların başlıcaları; gazeteler, filmler, fotoğraflar, el yazmaları, nüfus sayımları, tapu kayıtları,...
Tarih Kayıt Cetveliyse Sosyoloji Bunun Toplum Vicdanındaki Karşılığıdır
Tarih bilimi toplumlarla ilgili verileri ortaya koyarken belgesel nitelikteki kırıntıları bir araya getirerek toplumlar hakkında genellemeler yapmaktadır. Sosyoloji bilimi ise...
‘Kuyruklu Kürt’ aşağılaması tutmadı, ‘ilk gece hakkı’ genellemesi deneyelim
‘Öküz düşünce bıçak çeken çok olurmuş’ diye bir söz vardır. Zayıf, savunmasız ve güçsüz duruma düşüldüğü taktirde, o anki durumunuzdan...
Tarihçi Taner Akçam’a Tepki
  Tarihçi Taner Akçam’ın ”19. yüzyıl feodal toplumunda örneğin Kürt bölgelerinde Kürt ağaları, evlenen Ermenilerin ilk gece hakkına sahiplerdi.” ifadelerine...
Kürtler Savaşçı ve Özgürlüklerini Seven Bir Milettir
Babil harabeleri, muazzam boyutları ile yolcuyu etkiliyor; binalar, duvarlar veya kapılar olduğu için değil, ama bir zamanlar bir binanın bulunduğu...
Endülüs’ün Emevi Abdurrahman’ı bilinirken, Bitlis Beyliği’nin Kürd Abdal Han’ı hiç bilinmez
İsimlerini çeşitli nedenlerden dolayı tarihe yazdırmış ünlü hükümdarlar vardır. Kimi cesareti, kurnazlığı, ele geçirdiği topraklar ve savaşçılığı ile, kimi de...
Bitlis’te ateşler eşliğinde Xetire, Têrintêz ve Ayd-i Kurdî kutlanırdı
Kürdlerin çok zengin, köklü ve bir okadar da kadim sözlü anlatım geleneği vardır. Kah dengbej geleneği ile kah çîvanoklar anlatımları...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ