Bitlis Düşünce ve Akademik Çalışma Grubu
$ DOLAR → Alış: 8,28 / Satış: 8,31
€ EURO → Alış: 10,07 / Satış: 10,11

Kürt Beyi’nin Kayıp Belgesi

Kürt Beyi’nin Kayıp Belgesi
  • 18.11.2015
Osmanlı dönemi Kürt beylerinden Êzdînşêr Bey’e ait bir belge, Van’ın Gevaş (Westan) ilçesindeki yaşlı bir köylünün eşyaları arasından çıktı.
 kpGevaş Belediyesi, eski kültürün yaşatılması amacıyla ilçedeki köylere yönelik bir çalışma başlattı.
Rûdaw’ın edindiği bilgiye göre, ekipte yer alanlar, köylülerle sohbet ederken Êzdînşêr Bey’e ait bir belgeye ulaştı.
Hacı Zêwe köyündeki yaşlı bir köylü, sohbet sırasında sakladığı tarihi bir belgeden söz etti.
1953 yılında Müsbah Deniz tarafından Osmanlıca’dan Türkçe’ye çevrilen Noter tasdikli belgeye göre, Êzdînşêr Bey, köylülerden Hacı Zübeyd ve kardeşi Şeyh Ali’ye köyü vakıf olarak teslim ediyor.Köylülerden, gelen – gidenin yeme içme ihtiyacı ile konaklama ihtiyacının karşılıksız olarak sağlanması şart koşuluyor.Sözün yerine getirilmemesi durumunda bedduaların edildiği belgede, tarih boyunca köyün sadece bu ailede kalması da isteniyor.
 Köyün halen bu şekilde idare edildiği ve buraya gelen misafirlerin de özel olarak karşılandıkları öğrenildi.
Êzdînşêr kimdir?
18. yüzyılda Van’ın da bağlı olduğu Hakkâri Beyliği’ni yöneten Êzdînşêr Bey, amcası Mîr Bedirxan’a karşı Osmanlı ile işbirliği yaparak, Botan Beyliğinin dağılmasına sebep olan kişilerden biridir.Osmanlı, özerk Kürt beyliklerine karşı giriştiği savaş sonunda beyliklere son verir. Bedirxan Bey de önce Girit’e, sonra da Halep’e sürgün edilir. Êzdînşêr Bey ise mir olarak atanmayı beklerken Osmanlı sözünü tutmaz. Êzdînşêr Bey, bir süre sonra isyan eder.1855 yılında yaşanan Êzdînşêr olayını Şivan Perwer, 1982 tarihli “Agirî – Yar Merhaba” isimli albümünde seslendiriyor.
Ermeni Sorunu ve Kürdler
Tarih çalışmalarında birincil kaynaklar büyük bir önem taşır. Bu kaynakların başlıcaları; gazeteler, filmler, fotoğraflar, el yazmaları, nüfus sayımları, tapu kayıtları,...
Tarih Kayıt Cetveliyse Sosyoloji Bunun Toplum Vicdanındaki Karşılığıdır
Tarih bilimi toplumlarla ilgili verileri ortaya koyarken belgesel nitelikteki kırıntıları bir araya getirerek toplumlar hakkında genellemeler yapmaktadır. Sosyoloji bilimi ise...
‘Kuyruklu Kürt’ aşağılaması tutmadı, ‘ilk gece hakkı’ genellemesi deneyelim
‘Öküz düşünce bıçak çeken çok olurmuş’ diye bir söz vardır. Zayıf, savunmasız ve güçsüz duruma düşüldüğü taktirde, o anki durumunuzdan...
Tarihçi Taner Akçam’a Tepki
  Tarihçi Taner Akçam’ın ”19. yüzyıl feodal toplumunda örneğin Kürt bölgelerinde Kürt ağaları, evlenen Ermenilerin ilk gece hakkına sahiplerdi.” ifadelerine...
Kürtler Savaşçı ve Özgürlüklerini Seven Bir Milettir
Babil harabeleri, muazzam boyutları ile yolcuyu etkiliyor; binalar, duvarlar veya kapılar olduğu için değil, ama bir zamanlar bir binanın bulunduğu...
Endülüs’ün Emevi Abdurrahman’ı bilinirken, Bitlis Beyliği’nin Kürd Abdal Han’ı hiç bilinmez
İsimlerini çeşitli nedenlerden dolayı tarihe yazdırmış ünlü hükümdarlar vardır. Kimi cesareti, kurnazlığı, ele geçirdiği topraklar ve savaşçılığı ile, kimi de...
Bitlis’te ateşler eşliğinde Xetire, Têrintêz ve Ayd-i Kurdî kutlanırdı
Kürdlerin çok zengin, köklü ve bir okadar da kadim sözlü anlatım geleneği vardır. Kah dengbej geleneği ile kah çîvanoklar anlatımları...
Kürt Tarihinde Newroz’un Yeri
Newroz Bayramı Kürt Ulusal Bayramları içerisinde önemli bir yere sahiptir. Newroz Bayramı üzerine bir çok kutlama ritüeli bulunmaktadır. Kürtler dışında...
Gökmeydan değil, Gog Meydan. Nam-ı diğer Çevgan Meydanı
Bitlis’in ünlü meydanları denilince, akıllara hemen Avel Meydan ve Gökmeydan gelir. Bazı yerlerde Gök Meydan şeklinde yazılsa da genellikle bitişik...
‘Mewlidê Kirdî’ adı üzerine
İnternet ortamında menşei belli olmayan birçok saçma dezenformasyon her gün dolaşıma giriyor. Elbette dikkate alınmamalı, ama kimi temel noktalarda cevap...
Ekim 1881- Kürd kumandanın top güllesi ile infazı
‘İnfazın gerçekleşeceği günden bir gün öncesi, ağzı havaya doğru kaldırılmış o büyük kalibreli demirden yapılma top meydana kurulmuştu. Şafağın sökmesiyle...
Manuscute neresidir? Bitlis’ten üç, Diyarbekir’den beş günlük mesafededir
1600 yılının temmuz ayında, beraberindeki altı yüz kişilik bir kervan eşliğinde Halep üzeri Diyarbekir ve Bitlis yaparak yolculuğuna devam eden...
Aşkın ve İmanın Şairi: Fethi
Kalemin ve kelamın gücünü simgeleyen, ona hayat katan, yüreğinin çığlıklarını korkusuzca bütün renkleriyle ortaya koyabilen Kürt coğrafyasının edebi hafızasında unutulmuş,...
İsveç kralı Demirbaş Şarl’ın (1709) Osmanlı’ya borçları  ve alacaklıların İsveç macerası
Osmanlı tarihinde Kral Demirbaş Şarl’ın askerleriyle birlikte İstanbul’daki Sultan’a sığındığı ve yıllarca padişahın misafiri olduğu anlatılır. Peki kimdi bu kral?...
Kurdîyê Bidlîsî Kimdi?
  1918-1919 yılarında Kürt basınında yazılarına rastladığımız Kurdîyê Bidlîsî kimdi?                 M.MALMÎSANIJ  ...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ