Bitlis Düşünce ve Akademik Çalışma Grubu
$ DOLAR → Alış: 13,66 / Satış: 13,71
€ EURO → Alış: 15,40 / Satış: 15,46

Bitlis Kalesindeki Sikkeler

Bitlis Kalesindeki Sikkeler
  • 19.11.2015

Osmanlı döneminde yüzlerce darphanenin olduğu bilinmekte ancak Bitlis ve hatta Hizan’da da darphanelerin bulunduğunu pek bilenin olduğu söylenemez.

 

 

 

 

 

 

 

Baran Zeydanlıoğlu

 

Tarihte bozuk para olarak bilinen mangır basımının Edirne, Bursa , Amasya, Ayasuluk, Ankara, Bolu, Tire, Kastamonu, Karahisar, Harput Mardin, Halep, Serez, Van, Trablus, Trablusgarp, Tunus, Mısır’ın yanında Bitlis ve Hizan gibi çeşitli darphanelerde de gerçekleştirilmiş olduğu bilinmektedir.

Mangır en son ll. Abdülhamid döneminde basılmış olup yine o devirde çıkarılan 1879 kararnamesiyle tedavülden kalkmış.

Bitlis’teki darphanenin stratejik konumu ve kapasitesi açısından büyük önem teşkil ettiği aşikar, öyle ki kaledeki kazılarda sadece Kürd Beylikleri, İlhanlılar veya Karakoyunlular dönemine ait sikkeler bulunmamış, Roma, Bizans ve Safevi dönemleri de dahil, çeşitli dönemlerde Bitlis’te hüküm sürmüş egemenlere ait seramikler, boncuklar, lüle taşları ve sikkeler de bulunmuşlardır.

Bu konuda halen Bitlis Kalesi’nde kazı çalışmalarını yürüten Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarih ve Sanat Bölümü ekibi çalışmalarının en az 15 – 20 yıl daha süreceğini belirtmekte. Peki kazılarda ortaya çıkarılan eserler, eşyalar ve sikkeler neredeler? Bitlis merkezde bulunan sikkeler ve diğer değerli eserler, gerçek menşei ve ait oldukları dönem/hükümdarın adları zikr edilerek mi kaydediliyorlar?

Bitlis halkı bu konuyla ilgili ne kadar bilgilendirilmekte diye sormamak da elde değil..

Bitlis gibi kadim bir şehrin açıkhava müzesi olarak korunması gerekirken kendi tarihi ile ilgili bir müzesinin dahi olmaması içler acısıdır. Bitlislilerin, 19. yüzyıla kadar Bitlis’te para basıldığını ve üstelik bu basılan paralarda Bitlis ibarelerinin olduğunu, uluslararası müzayedelerde veya internetteki değerli taş ve para kolleksiyoncularının rağbet ettiği sitelerde denk gelerek öğrenmeleri trajiktir.

Şu an da dahi onlarca tarihi sikke sunumu ve satışı yapan uluslararası sitelerde, Bitlis sikkelerini görmek ve satın almak mümkün.

Bunlardan III. Ahmed dönemi 1703 – 1730 yılları arasında Bitlis’te basılmış, bronz ’Bitlis ’ damgalı ve ‘Kurdistan’ menşeli bozuk para/sikke mangırı sizlerle paylaşıyorum.

 

c3

 

Bitlisname.com kaynak gösterilmeden yayımlanamaz.

Etiketler: / / /

Gravürlere Yansıyan Kürdler
Toplumların kültürel hafızasını ayakta tutan birçok faktör vardır. Güzel sanatlar, gastronomi, folklor, müzik, dans, edebiyat, sözlü anlatım, ritüeller ve mimari...
Bir Çarpıtmanın Anatomisi: Ehmedê Xasî Örneği
Ehmedê Xasî’nin 1899 yılında Osmanlı döneminin Eğitim Bakanlığı olan Maarif-i Umûmiye Nezareti tarafından Diyarbekir’de basılmış Mewlidê Kirdî adlı eseri Zazakî Kürdçesiyle yazılmış...
Katran-ı Tebrizi; Kürt Rewadi ve Şeddadi Devletlerinin Saray Şairi
Katran-ı Tebrizi, 11. yüzyılın tanınmış bir şairidir. Rewadi devletinin başkenti Tebriz’e yakın Şadiabad köyünde doğdu. Bütün yaşamını iki Kürt devletinde; Şeddadilerle Rewadilerde geçirdi. Bu...
Selçukluların Malazgirt’e ilk saldırısı ve Bitlis’ten getirtilen mancınık
Malazgirt denince akla hep Selçuklular, 1071 tarihi ve Alparslan gelir. Ancak Alparslan’ın amcası Tuğrul Bey (Sultan Tuğrul) liderliğinde, Müslümanların Malazgirt’e...
Dersim makalesinde Kürd kelimesini ‘adi’ diye çevirdiler
Prof. Dr. İbrahim Yılmazçelik ve Doç. Dr. Sevim Erdem’in birlikte yazdıkları makalede yaptıkları bir alıntıda Kürd kelimesini ‘adi’ olarak çevirdikleri...
Bitlis’in önünde bağlar türküsü ve Bitlis’in asimilasyonu
Yirminci yüzyılın başlarına kadar vilayet sınırları içerisinde birçok değişik dilin* konuşulduğu kadim Bitlis’e ait şarkı, türkü, kilam, sitran, bar, horovel,...
Efsaneye göre Mardin şehrinin ismi Kürdçeden geliyormuş
Tarihi binlerce yıl öncesine dayanan ve zengin şehir kültürüne sahip şehirler vardır. Bunlar arasında Mardin şehrinin adı ilk sıralarda zikredilir....
İtalya’da yazılan 1829 tarihli Bitlis Sultanı ve Köle Kız adlı eser
Özellikle 1600 – 1800 yılları arasında, Şark’a ait masallardan ve o diyarda vuku bulmuş hadiselerden esinlenerek yarı kurgu – yarı...
‘’İlk Gece Hakkı’’ Dolayımında Tarih Yazımı, Yöntem ve Kaynakların Kullanımı: Taner Akçam’a Cevap
  Bilindiği üzere tarih yazımının kendine has bir metodolojisi vardır. Tarihin ideolojik/sübjektif, özcü, kısmi ve çarpık bir vaziyet almaması için...
Taner Akçam’ın İddiaları ve Tarihi Gerçekler
Tarihi olay ve olgular bir değerlendirmeye tabi tutulacaksa, bu değerlendirmenin ilk şartı, olay veya olguların yaşandığı dönemin koşulları ve özelliklerinin...
Taner Akçam’ın Suçlamalarına Cevabımızdır
Bilindiği üzere Prof. Taner Akçam’ın 20 Nisan 2021 tarihinde Gazete Duvar’a verdiği röportajda sarf ettiği  “19. yüzyıl feodal toplumunda örneğin...
Ermeni Sorunu ve Kürdler
Tarih çalışmalarında birincil kaynaklar büyük bir önem taşır. Bu kaynakların başlıcaları; gazeteler, filmler, fotoğraflar, el yazmaları, nüfus sayımları, tapu kayıtları,...
Tarih Kayıt Cetveliyse Sosyoloji Bunun Toplum Vicdanındaki Karşılığıdır
Tarih bilimi toplumlarla ilgili verileri ortaya koyarken belgesel nitelikteki kırıntıları bir araya getirerek toplumlar hakkında genellemeler yapmaktadır. Sosyoloji bilimi ise...
‘Kuyruklu Kürt’ aşağılaması tutmadı, ‘ilk gece hakkı’ genellemesi deneyelim
‘Öküz düşünce bıçak çeken çok olurmuş’ diye bir söz vardır. Zayıf, savunmasız ve güçsüz duruma düşüldüğü taktirde, o anki durumunuzdan...
Tarihçi Taner Akçam’a Tepki
  Tarihçi Taner Akçam’ın ”19. yüzyıl feodal toplumunda örneğin Kürt bölgelerinde Kürt ağaları, evlenen Ermenilerin ilk gece hakkına sahiplerdi.” ifadelerine...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ