Bitlis Düşünce ve Akademik Çalışma Grubu
$ DOLAR → Alış: 3,86 / Satış: 3,87
€ EURO → Alış: 4,55 / Satış: 4,57

Hakkı Uzar Anısına…/ Mirina Te Zayînek e!

Hakkı Uzar Anısına…/ Mirina Te Zayînek e!
  • 19.11.2015

hakki1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Roja Tu ketî, min lawjeya xwe ya pêşîn nivîsî; ji Îzmîrê ta bi Bidlîsê. Sal 1977-an, roj 10-ê Tebaxê bû. Ji wê rojê şûn de, tukes ji me êdî ne heman kes bû. Dijmin yê qenc hildibijêre, dikûje, gotin mezinên me. Tev bajar; bi zar û zêçên xwe, bi kal û navserên xwe, gundî, bajarî, êşîr, şêx û mirîdên xwe, şîn girt; çil roj û çil şev.

Roja Tu ketî, min lawjeya xwe ya pêşîn nivîsî; ji Îzmîrê ta bi Bidlîsê. Sal 1977-an, roj 10-ê Tebaxê bû. Ji wê rojê şûn de, tukes ji me êdî ne heman kes bû. Dijmin yê qenc hildibijêre, dikûje, gotin mezinên me. Tev bajar; bi zar û zêçên xwe, bi kal û navserên xwe, gundî, bajarî, êşîr, şêx û mirîdên xwe, şîn girt; çil roj û çil şev. Bi kuştina te devên kilîtkirî yên pîr û kalan vebûn; çîrokên kewnar ên leheng û dramên bajêr vegotin ji zarokan re. Em fêr bûn; em çawa “mezlûm û mehrûm” bûne, çawa ji şaristana xwe dûr ketine.

Tev sosretî û nakokîyan di nasnameyên me de bi mirina te re zelal û eşkere bû. Mezin ji bo me ji xezaban biparêzin, rastiyan ji me vedişêriyan. Navê te bû mifte yê ku kîlîda zingargirtî ya dîroka serbilind vekir. Bavên me cara pêşîn secereyên nifşan yên malbatê derxistin ji binên sendoxên bi kilîdên zingarpêketî.

Birayê te yê mezin, li ser gora te got; Ew bû şehîd, hezaran dê di pey wî de bên”, wer jî bû; zarok êdî, dema leîstîka şûr û mertel dileîstin, navê te li xwe dikirin. Ew roj te zora tev leheng û qehramanên heyî birîbû, di çavê zarokên bajêr de, êdî ne Koçeroyê hikûmdarê çîyan, ne lehengên mîtolojîk ên wek Rûstemê Zal, ne jî lehengên sexte ên pirtûkên dersên dîrokî yên dibistana dewletê mabûn, êdî yek leheng hebû, ew ji me û wek me bû; lewendê Bilîsîyan, şervanê bi eqil ê Rojkiyan, mêrxasê ji demên kevnare û esîl!

Bi te mêrxasî ji nû ve bû malê bajêr.

Kolanên bajarê xwe digerî cara dawîn, tu ji miletê xwe xatir dixwazî, ji mizgefta Xatunîye derdikevî, bi hezaran camêrên ciwan ên miletê te, yên ku di destên xwe de xwezî û daxwazên xwe bilindkirine; “DDKD”, “”Rizgarî”, “Rêya azadî”… bi navê te sonda xwe dubare dikin. Ji her derê ku tu jê derbas dibî, ew der birîna xwe dide der, wek kisepis belav dibe; “şervanên kurd ên serhildana Bedlîsê li vir hatine gulebarankirin”, em ji Şerî Begê derbas dibin; “ala serhildana Mele Selîm li vir daliqandine”; ji megdana bajêr bêhna şewatên pirtûkên Ebdilxan tên. Kisepis belav dibe; “Xalidê Cibrî li vir hatiye girtin”, “Yusuf Ziya li vir.” “Zîya Şerefxanoglu van rojan bi dizî hatiye bajar û cardin ziviriye, dibêjin.

Xuşexuşa Çemê Bedlîsê te dilorîne, bêdengîyê diqelişîne, karwana pakrevanên rojikî hatiye peşwaziyê te bike, wa binêr; Mîr Şeref, Mîr Brahîm, Mîr Şemseddîn, Şerefxanê Bîdlîsî… Giyana te digel giyanên wenda û ji bîr kirî yên sedsalane bûye yek, banga vegera ser sergewezî û esilberziyê dike. Mirina te destpêka jiyaneke nû bû; Bi mirina te ciwan rabûn ser pîya, ji bav û kalên xwe re ji tirsê xerabtir tişt tune ye, gotin, koletiyê qebil nekirin, bedelên wê dan.

Ên te kuştin, bajarek hişyar kirin.

Ji bo ku sedema kuştina te têbigêhên zarok dest bi xwendina “Şerefnamê” kirin, ji mekteba kurdawerî ya hişmend a Xelîl Xeyalî re bûn şagirt, giyanberzîya Kemal Fevzî, dilmeziniya Îhsan Nurî, camêriya Xalidê Cibrî ji xwe re kirin rêzan.

Du sal paş mirina te, digel wêneya te ya delal û çar herfên rêxistina te ya ku Dewletê ew wek Dimrim, Dikûjim, Kurdistanê Distînim, deşîfre kirîbû li heman kolanan çil hezar xort bi şapîkên sor di roja Yekê Gulanê de derbas bûn, bajar bi stranên te yên hezkirî zingezing dikir, ji bilindgoyên bajêr, pirsa “Kîne Em” olan dida di çiya û nevalên welatê te yê birîndar de.

Belê, min lawjeyek nivisîbû ji bo Te, wê gavê, di kefteleftên zemana borî de, jê di bîra min de çi maye;

Xanê Şerefê, wa, me şervanekî te anî,

Hosteyno, kevireke nû deynin li Qelha Bilîsê;

Me cangoriyek nû da; navê wî Heqqî.

(Rojkî dibêjin, ji bo parastina Mîrektiya Bedlîsê –Bi qasî kevirên Qelheya Bedlîsê, xortên Rojikî serên xwe dane. Bi qasî kevirên Qelheyê Rojkî cangoriyan dane ji bo parastina wê)

Di sala 1977-an, meha 10ê Tebaxê de, li Stenbolê, Esenlerê, xwendevanê sinifa dawîn a Dibistana Bilind a Yildiz Mîmarî û Mihendisîyê Heqqî UZAR, ji aliyê kesên çekdar, di dema ku diket bînaya Belediyeya Esenlerê li yê ku kar dikir, bi gullebarandinê hate kuştin.

Ew 25 salî, ji Bêdlîsê bû.

Di salvegera mirina te de Tu nehatiyî jibîrkirin!

Niviskar / Yaşar Abdulselamoğlu

İsmet İnönü’nün Kürt Raporu
Erzincan Kürt merkezi olursa Kürdistan’ın kurulmasından korkarım. Van ve Erzincan’da acele olarak, Muş ovasında tedricen ve Elazığ ovasında kuvvetli Türk...
Ah Tamara…
Van’daki Akdamar Adası’na da ismini verdiği rivayet edilen Akdamar efsanesi, zamanında bu adada yaşayan baş keşişin güzelliği dillere destan kızı...
Xelil Xeyali’nin Kürt Dili Üzerine Görüşleri
“Yayın yöntemi”ne ilişkin görüşü ikinci yazıya bırakmıştım. Fakat bu yönteme ilişkin ayrıntılı bilgiler vermeden önce onun temelini oluşturan bazı işlerden...
Evliya Çelebi Seyahatnamesi’nde Kürt Şehri Bitlis
  Wilhelm Köhler/Kitap  17. yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu’nun egemenliği altında bulunan geniş coğrafyada sürüp giden yaşamla ilgili bugün elimizdeki en önemli...
Bitlis Beyliği’nin Statüsü,Rolü ve Önemi – Araştırma
Mela Mahmud Beyazidi; “Yabancı devletler, Kurdistan’ı işgal edebilmek için, herşeyden önce, Bitlis Beyliği’ni zapt etmeye yeltenmişlerdir.”        ...
1838’in Bitlis’i ve Southgate’in Kürd Şerif Bey ile tanışması
Bu çeviri, Amerikalı Misyoner rahip Horatio Southgate’in 1838 – 1839 yılları arasında Bitlis’ten geçerken tuttuğu notların İngilizce aslına sadık kalınarak...
Said Nursi’de Özgürlük Söylemi
  Gençken içine girdiği ilim dünyasında özgürlüğü bir hayat biçimi olarak benimsemiştir. İlk hayatı hocaları ile olan serüvende onun düşüncelerini...
Kırd,Kırmanc, Dımıli veya Zaza Kürtleri
Bazı illerde ise denebilir ki sadece birer ilçenin sınırları içinde Dımıli lehçesi konuşulur. Semsûr’un Alduş (Gerger), Ruha’nın Sêwreg (Siverek), Bedlis’in...
Kerkük Kan Ağlıyormuş
“Kerkük, Kürdistan´ın bir parçasıdır. Oradaki Türkmenler, Kürtlere sığınmış muhacir ve sığınmacılardır. Kerkük, Azerbeycan´da bir kent değil ki Türk´ü kan ağlasın....
Şekerci Hanı ve Said-i Kurdi’nin Dünyası
  Bediüzzaman Saidê Kurdî Henüz 30 yaşlarında Van’dan İstanbul’a gidip Fatih’te bulunan Şekirci Hanı’na yerleşiyor. Ve odasının kapısına bu yazıyı...
Pîyesa ‘Bîdlîs’ ya Wîllîam Saroyan
Ehmed Kurd nîne, ji hindikayî (kêmhejmaran) ye, ango ji tirkan. Lê ferqa wî ew e ku xwediye loqonteyek e. Ji...
Vasa’yı kurtarmak, Hasankeyf’i öldürmek
On milyonluk nüfusu ile bir İskandinav ülkesi olan İsveç’te 1700’e yakın müze bulunmaktadır. Bu müzelerden dünyanın ilk açık hava müzesi...
Tarihte Kerkük ve Kürtler
  Kerkük tarihine kısaca bir bakalım; Arkeolojik kazılar sonucunda Kerkük’te 28 bin yıl önce Neandertallerin yaşadığı kanıtlanmıştır. Şehir bir çok...
Yol Ayrımı; Askeri Uçak ve Milletin Özgür İradesi
  Irak, denilen devlet 1926 yılında Gertrude Bell’in Kral Faysal ile misterik aşkının imkansız çocuğu olarak dünyaya geldi. Irak bir...
Lozan, Ankara ve Sevr Antlaşması
    Türkiye Lozan ve Ankara kartını Uluslararası topluma ve Kürtlere gösterirken, Sevr antlaşmasından neden söz etmez? İşte, Lozan, Ankara...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ