Bitlis Düşünce ve Akademik Çalışma Grubu
$ DOLAR → Alış: 5,47 / Satış: 5,50
€ EURO → Alış: 6,15 / Satış: 6,18

Yeni Başkanlık Süreci ve ”1930’a Döneceğiz Mesajları..”

Yeni Başkanlık Süreci ve ”1930’a Döneceğiz Mesajları..”
  • 09.01.2017
  • 7.674 kez okundu

 

Türkiye yeni bir sistem değişikliğine giderken beraberinde çok ciddi tartışmaları getirdi. Hükümet partisinin ‘Başkanlık Rejimin’de’ ısrarı muhalefet partilerinden büyük tepkiler alıyor.

 

 

 

 

 

Hükümet kanadı tepkileri azaltmak için ”1930’a döneceğiz, Atatürk’e döneceğiz sizler engel oluyorsunuz” diye TBMM’de savunmalar yapıyor.

 

Kamuoyu araştırmalarına göre Türkiye toplumunun büyük bir çoğunluğu Yeni Anayasa ve Başkanlık Sistemi hakkında hiç bir şey bilmiyor. Anayasa değişiklikleri modern toplumlarda toplumsal uzlaşı ve toplumun bütün kesimlerinin görüşleri ve katılımları sağlanarak gerçekleştirilir. Türkiye’nin yaşadığı ‘sistem krizi’ hükümete yakın çevreler tarafından onay alırken diğer çevrelerin büyük tepkisine yol açıyor.

 

Kürtler nasıl bir anayasa istiyor?

 

Kürtlerin bariz bir eşitlik sorunu varken tartışılan anayasa değişikliği ve başkanlık rejimi Kürt toplumuna şuan için herhangi bir katkı sağlamıyor. Kürt toplumunun büyük bir kısmı sivil bir anayasadan yana tavrını belirlerken yeniden düzenlenecek olan anayasasının eşitlik ilkesi üzerinden inşa edilmesini talep ediyor. PKK’nin son 10 yılda yaptığı büyük yanlışlar halk tarafından sert bir şekilde eleştiriliyor. Hükümet kanadının ”Eleştiri var Kürtleri kazandık” refleksi sahi bir refleks değil. Kürtler hem PKK’nin yanlışına hemde devletin Kürtler üzerinde oluşturduğu sistematik baskılara karşı suskun ve tepkilidir. Bu açıdan baktığımızda devletin ”Kürt Kartı” içi boş bir kart olarak önümüze çıkmaktadır.

 

Siyasilerin tutuklanması, STK ve Derneklerin kapatılması, Kürtçe üzerinde yaratılan baskılar, Akademisyen ve Öğretmenlerin ihraç edilmesi, Bölgesel ekonomik uçurumların artması, Seçilmişlerin hakkının gasp edilip kurumlara el konulması Kürtler tarafından onay almadı. Hükümetin suskunluğu ‘onay’ olarak algılaması Kürtleri iyi okuyamamasından kaynaklanıyor. Türkiye’de yaşanan ekonomik kriz ve döviz kurlarının ciddi artışlarının temel sebeplerini Kürt politikası oluşturuyor.

 

”Sorunumuz Kürtlerle değil, Sorunumuz terörle” dediler. Kürtlerde oluşan hissiyat bu çıkışın son derece yapmacık bir çıkış olduğu yönündedir.

 

TBMM’de 1920-1930 Türkiye’sine döneceğiz çıkışı altında neler yatıyor? Hep birlikte İsmet İnönü tarafından hazırlanan meşhur ”Kürt Raporuna” bir göz atalım…

 

1935 yılında Atatürk’ün emriyle Doğu ve Güneydoğu illerini, ilçelerini adım adım dolaşan dönemin Başbakanı İsmet İnönü’nün hazırladığı “çok gizli” rapordan bazı bölümler:

– Ağrı’da Kürtlerin medenileşip, sükunet bulmaları bile kardır. Karaköse, hükümete bağlı bir Kürt şehridir. Erzincan Kürt merkezi olursa Kürdistan’ın kurulmasından korkarım.

– Iğdır’da Kürtlerin yerinden oynatılmasına ne lüzum, ne imkan vardır.

– Türklüğe hevesli bir Arap şehri olan Siirt’in doğuya naklini tercih ederim

– Van ve Erzincan’da acele olarak, Muş Ovası’nda tedricen ve Elazığ Ovası’nda kuvvetli Türk kitleleri vücuda getirmek zorundayız.

– Türklerle Kürtler aynı okulda okumalıdır. Bu Kürtleri Türkleştirmek için etkili olacaktır.

– “Diyarbakır, kuvvetli Türklük merkezi olmak için tedbirlerimizi kolaylıkla işletebileceğimiz bir olgunluktadır.

– “Düşman unsurlar içinde saldırgan olan teşkilat Kürt reisleri ve adamlarıdır. Fransız istihbarat zabitleri her istedikleri anda Kürt reislerini çeteler halinde memleketimize saldırtmağa muktedirdirler.”

– “Mardin vilayetinden çıkarılacak Hıristiyan ve Arapların yerlerini Kürtler derhal dolduracaklardır. Bu hal bizim için pek zararlıdır.”

– “Siirt Türklüğe hevesli bir Arap şehridir. Hükümete yakın itaatkar halkı vardır. Havası gayet iyi olan Siirt susuz, pis bir trahom merkezidir. Siirt vilayetinde başlıca kuvvetimiz; idare merkezlerimiz, memurlarımız ve zabitlerimizdir. İdare merkezlerimiz çok kuvvetli olmalı. İcabında konulup kaldırılmak üzere özel adliye rejimi kurulmalıdır.”

– “Bitlis, Hizan ve Mutki arasında suni olarak daima devlet kuvveti ile vücuda getirilmiş bir Türk merkezidir. Bitlis olmasaydı bizim onu yaratmamız gerekecekti.”

– “Muş Ovası uzun süre boş kalmayacak, herhalde Kürtler yavaş yavaş dolduracaklardır.”

– “Van halkı derlemedir. Bütün halkın ümidi devletin göstereceği ilgidedir. Sağlam bünyeli şarkta Cumhuriyetin çok önemli bir temeli olacaktır. Böyle bir temel Türk hakimiyeti için her bakımdan lazımdır.”

– Malazgirt kadar bitkin ve fena bir yer güçlükle tasavvur edilebilir. Halbuki buranın, yeni temiz bir Türk şehri Türk merkezi olarak kurulması bizim için pek kıymetli olacaktır.”

– “Kürtleri verimli topraklardan nereye göndereceğiz? Hudut üzerinde bulunan yerleri derhal Kürtlerle dolacak. Ağrı’dan geçici olarak gelen Kürtleri de bir yere gönderemeyiz. Sükunet bulmuş olmaları bile kafi bir kardır.”

– “Bundan 10 sene sonra Sarıkamış’ın ordugahına askeri olarak ihtiyacımız olacağını zannediyorum.”

– “Kars’ı ve Artvin’i bir an evvel soyup tahrip etmek fikrinde değil, bütün kuvvetimizle son ana kadar muhafaza etmek kararında olduğumuza içeriyi ve dışarıyı kesin olarak inandırmak mecburiyetindeyiz.”

– “Erzurum’un kalkınmasını az senelerde temin edebilirsek, şimalde hududa karşı ve içeride Kürtlüğe karşı sağlam bir Türk merkezini yeniden kurmuş oluruz.”

– “Az zamanda Erzincan’ın Kürt merkezi olmasıyla asıl korkunç Kürdistan’ın meydana gelmesinden kaygılanmak yerindedir.”

– “Bütün seyahatimizde en iyi şey olarak, belki bütün Türkiye’de bu bakımdan birincidir; Samsun hususi idare bütçesini gördüm.”

– “Türkler ve Kürtleri ayrı ayrı okutmakta yarar yoktur. İlk tahsili birlikte yapmalılar. Bu, Kürtleri Türkleştirmek için etkili olacaktır.”

– Dersim Vilayeti’nin teşkili ile askeri bir idare kurulması ve Dersim ıslahının bir programa bağlanması lazımdır.

– Memur yetiştirecek büyük müesseseler güneyde yoktur. Orta mektebe girecekler içerisinde Kürtlerden de müracaat olursa, onları da reddetmemeliyiz.

 

 

1935 yılında hazırlanan rapora bakacak olursak Kürtler açısından ”Yeni Türkiye” herhangi bir şey ifade etmiyor. Türkiye toplumunun genel gidişatına bakacak olursak taraflar arasında yaşanan ‘samimiyet’ krizi yerini sokak olaylarına bırakabilir. ”Yeni Türkiye” üzerinden ”Eski Türkiye” tasavvuru ve özlemi Kürtlerden onay almayacaktır.

Türkiye’yi rahatlatacak olan hamleler çoğulcu ve eşitlik ilkelerine dayanan yeni bir anayasa ve demokrasi anlayışı olacaktır.

 

 

Etiketler: / / /

Lord Kinross’un 1951 Bitlis ziyareti – Ahlat, Tatvan ve Deli Mito
‘Lord Kinross – Kutsal Anadolu Toprakları’ adı ile 2003 yılında Türkçe’ye çevirilmiş bir kitabı okurken, hem dili hem de tanımlamaları...
Silêmanê Kurd li Swêdê – Rohat Alakom
            Xebata lêkolerê kurd Rohat Alakom di derbarê yekem penaberê kurd ku di sala 1929an...
İsmet İnönü’ye Gönderilen Dersim-Ovacık Kürt Raporu
  Jön Türklerle başlayan ‘tek tipleştirme’ politikası Cumhuriyetin ilanıyla beraber ‘Kemalizm’ kimliği altında bütün Kürt coğrafyasını etkisi altına aldı.  ...
Sultan II.Abdulhamid’e Yönelik Suikast’e Karışan Bitlisli Ermeniler
  Sultan II.Abdulhamid’e karşı 21 Temmuz 1905 günü ‘Ermeni Devrimci Federasyonu’ tarafından Hamidiye Camii önünde bombalı suikast düzenlendi.    ...
Çin Seddi’nden Bitlis Kalesi’ni görmek
  Tarihine ve kültürüne değer vermeyen toplumların hallerini düşündüm.                 ‘Bitlis’in sembolü kalesidir’...
Kaniya Beqa
  Çend roj heye di êvar de heta sibê dengê beqan li kaniya beqan de dihat. Ji ber tîrsa ku...
Atatürk’e Gönderilen Raporlarda Alişer’in (Koçgiri) Şiirleri – BELGE
  Alişer, 1900-1937 yılları arasında önemli roller üstlenmiştir. Lider kişiliği yanı sıra Dersim bölgesinde halk tarafından çok sevilen bir kişi...
Bitlis’in sembolü (beş) minare değil, kalesidir
Bitlis’te beş minare olmadığı gibi, şehrin sembolü de kaledir.   Şehirlerin ya insan eliyle yapılmış yada doğal güzellikleri sayılan, bir...
Ebu Eyyub (Eyüp Sultan) Kardeşi Feyzullah Ensari’nin Türbesi Bitlis’te mi?
  Feyzullah EL-Ensari, Eyüp Sultan (Ebu Eyyûb Halid bin Zeyd veya Ebu Eyyûb El-Ensarî)’nin kardeşi olduğu ‘rivayet’ edilir. Kürt Coğrafyasında...
1947 Tarihli ”Bitlis’te Kürtçülük Raporu” BELGE
  17.01.1947 tarihli bu belge Bitlis Valiliği tarafından dönemin İçişleri Bakanlığına çekilmiş. İçişleri Bakanlığı ise raporu C.H.P Genel Sekreterine aktarmıştır....
Unutulmuş Bilge Bir Kürdün Hikayesi
  Onunla ilk tanışmam, Santiago de Compostela Universitesi İspanyol Dili ve Kültürü kursunda olmuştu. Kursun yaz döneminde, kurs ögrencileri birer...
Bitlis’e patates ilk kez ne zaman ve kimler tarafından getirildi?
    Bitlis denince ilk akla gelenler genellikle tütün, bal, ceviz ve Büryan kebabı olur. Ancak temel ana tüketim ürünlerinden...
Bitlis Rojkili Mir Şemseddin ve Karakoyunlu Kara Yusuf
          Bitlis Rojkili Kürd hükümdar Mir Şemseddin ve Karakoyunlu Türkmen hükümdar Kara Yusuf   Baran Zeydanlıoğlu...
Orta Asya Kürtleri – Araştırma
  Orta Asya sınırlarına Kürtlerin ilk göçü 17’nci yüzyılda Safevi hükümdarı Şah Abbas’ın Türkmenlerden gelen saldırılara karşı kalkan görevi üstlenmesi...
Mutkili Xelîl Xeyalî’nin Fotoğrafları
  Saîd-î Kurdî kendisi için ‘Milli Onurumuz’ demiştir. Jîn dergisinde yazılar yazan Xelîl Xeyalî 1900-1920 Kürd örgütlenmeleri arasında yer aldı....
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ