Bitlis Düşünce ve Akademik Çalışma Grubu
$ DOLAR → Alış: / Satış:
€ EURO → Alış: / Satış:

Şeyh Said’in Kendi Sesinden Okuduğu Kürtçe Plak’ın Akibeti Ne Oldu?

Şeyh Said’in Kendi Sesinden Okuduğu Kürtçe Plak’ın Akibeti Ne Oldu?
  • 16.03.2018

T.C Başvekalet Kararlar Müdürlüğü tarafından 28.01.1937 tarihli ”Şeyh Said tarafından doldurulmuş Kürtçe plağın, yurda sokulmasının yasaklanması.” başlıklı resmi belge…

 

 

 

 

 

  • N.A.Rojki

Dönemin Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk tarafından imzalanan kararnamede Şeyh Said Efendi’ye ait olduğu anlaşılan Kürtçe Plak’ın ”zararlı” bulunduğu gerekçesiyle yasaklandığı belirtilmekte.

 

” I-256 No’lu Şeyh Said tarafından okunmuş Kürtçe plakın, zararlı sözleri taşıdığı anlaşıldığından, Mutbuat Kanunun 51. maddesi hükmüne göre Türkiye’ye sokulmasının yasak edilmesi; Dahiliye Vekilliğinin 26/01/1937 tarih ve 659 sayılı tezkeresiyle yapılan teklifi üzerine İcra Vekilleri Heyetince 25/01/1937’de onaylanmıştır.”

 

Bu belgeden anlaşıldığı üzere; Şeyh Said’e ait olan Kürtçe Plak’ın yasaklanarak çoğaltılması engellenmiştir. Bugüne kadar Şeyh Said’e ait bir ses kaydının olduğuna dair toplumun bir bilgisi bulunmuyordu. Kararnameyle yasaklanan Şeyh Said’e ait Kürtçe Plak’ın devlet arşivinde olup olmadığını şimdilik bilmiyoruz. Kürtçe Plak devlet arşivlerinde bulunuyorsa bunun takipçisi olacağımızı belirtmek istiyoruz.

 

 

 

Şeyh Said kimdir?

1865 Elazığ/Palo doğumlu olan Şeyh Said Efendi, Azadi Örgütü Teşkilatı bünyesinde örgütlenmesini yapmıştır. Cibranlı Halid Bey ve Yusuf Ziya Bey liderliğindeki Azadi Örgütüyle birlikte hareket eden Şeyh Said Efendi, 15 Şubat 1925’de Piran’da Kürt Özgürlük Harekatı kapsamında bir ayaklanma gerçekleştirmiştir. 15 Nisan 1925’de, Şeyh Saîd ve dava arkadaşları Varto’da esir alınarak Diyarbakır’a götürüldü. 29 Haziran 1925 günü Diyarbakır’da 45 arkadaşıyla birlikte yargılandı ve idam edilerek şehit edildiler.

Etiketler: / / / / / / /

Kürtler Savaşçı ve Özgürlüklerini Seven Bir Milettir
Babil harabeleri, muazzam boyutları ile yolcuyu etkiliyor; binalar, duvarlar veya kapılar olduğu için değil, ama bir zamanlar bir binanın bulunduğu...
Endülüs’ün Emevi Abdurrahman’ı bilinirken, Bitlis Beyliği’nin Kürd Abdal Han’ı hiç bilinmez
İsimlerini çeşitli nedenlerden dolayı tarihe yazdırmış ünlü hükümdarlar vardır. Kimi cesareti, kurnazlığı, ele geçirdiği topraklar ve savaşçılığı ile, kimi de...
Bitlis’te ateşler eşliğinde Xetire, Têrintêz ve Ayd-i Kurdî kutlanırdı
Kürdlerin çok zengin, köklü ve bir okadar da kadim sözlü anlatım geleneği vardır. Kah dengbej geleneği ile kah çîvanoklar anlatımları...
Kürt Tarihinde Newroz’un Yeri
Newroz Bayramı Kürt Ulusal Bayramları içerisinde önemli bir yere sahiptir. Newroz Bayramı üzerine bir çok kutlama ritüeli bulunmaktadır. Kürtler dışında...
Gökmeydan değil, Gog Meydan. Nam-ı diğer Çevgan Meydanı
Bitlis’in ünlü meydanları denilince, akıllara hemen Avel Meydan ve Gökmeydan gelir. Bazı yerlerde Gök Meydan şeklinde yazılsa da genellikle bitişik...
‘Mewlidê Kirdî’ adı üzerine
İnternet ortamında menşei belli olmayan birçok saçma dezenformasyon her gün dolaşıma giriyor. Elbette dikkate alınmamalı, ama kimi temel noktalarda cevap...
Ekim 1881- Kürd kumandanın top güllesi ile infazı
‘İnfazın gerçekleşeceği günden bir gün öncesi, ağzı havaya doğru kaldırılmış o büyük kalibreli demirden yapılma top meydana kurulmuştu. Şafağın sökmesiyle...
Manuscute neresidir? Bitlis’ten üç, Diyarbekir’den beş günlük mesafededir
1600 yılının temmuz ayında, beraberindeki altı yüz kişilik bir kervan eşliğinde Halep üzeri Diyarbekir ve Bitlis yaparak yolculuğuna devam eden...
Aşkın ve İmanın Şairi: Fethi
Kalemin ve kelamın gücünü simgeleyen, ona hayat katan, yüreğinin çığlıklarını korkusuzca bütün renkleriyle ortaya koyabilen Kürt coğrafyasının edebi hafızasında unutulmuş,...
İsveç kralı Demirbaş Şarl’ın (1709) Osmanlı’ya borçları  ve alacaklıların İsveç macerası
Osmanlı tarihinde Kral Demirbaş Şarl’ın askerleriyle birlikte İstanbul’daki Sultan’a sığındığı ve yıllarca padişahın misafiri olduğu anlatılır. Peki kimdi bu kral?...
Kurdîyê Bidlîsî Kimdi?
  1918-1919 yılarında Kürt basınında yazılarına rastladığımız Kurdîyê Bidlîsî kimdi?                 M.MALMÎSANIJ  ...
Geleneksel Kürt Mezar Taşları – Filîtê Quto Örneği
Hançer, Kürtler arasında sıklıkla kullanılan ve taşınan bıçak çeşididir. Kürt erkekleri 1900’lerin başlarına kadar hançerleri günlük hayatında taşımış ve kullanmıştır....
160 yıl yaşamış Bitlisli Zaro Ağa ile Londra’da yapılmış bir röportaj ve bilinmeyenler
Hemşerim olan Mutkili Kürd Zaro Ağa hakkında yazılmış onlarca yerli ve yabancı arşive rastlamış ve bunların çoğunu da incelemişimdir. Birbirinden...
İsmail Beşikçi: Kürdler, Şehir, Şehirlileşme
  26-27 Mart 2016 tarihlerinde düzenlenen II. Uluslararası Bitlis Sempozyumu, Kürtler, Şehir, Şehirlileşme konusunu irdeliyor. Sempozyuma sunulan bildiriler kitaplaştırılmış.      ...
Kürt Kadınları Neşeli ve Güzeller Parlak Kıyafetler Giyerler
Bana doğru uzaktan bir kadın grubu geliyor. Şerefli renkleri ile onlar kürt kadınları. Kökleri kazmak ve yaprakları toplamakla meşguldürler. Benim...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ