Bitlis Düşünce ve Akademik Çalışma Grubu
$ DOLAR → Alış: / Satış:
€ EURO → Alış: / Satış:

Bitlis hükümdarı Emir Şeref Han’ın öldürülmesi

Bitlis hükümdarı Emir Şeref Han’ın öldürülmesi
  • 17.03.2018

 

 

Emir Şeref Han, Kürdlerin Tarihi adlı eser Şerefname’yi 1597’de yazan Şerefxane Bedlis-i’nin dedesidir.

 

Kanuni Sultan Süleyman hükümdarlığındaki Osmanlı Ordusu, o zaman Azerbeycan Umumi Valisi olan Ulama (Han) Paşa komutasında 1532 yılında, Emir Şeref Han’ın hükümdarlığında olan Bitlis Kürd Beyliği’ni ele geçirmek için saldırmış ancak başaramamıştır. Şehri kuşatan Ulama Paşa, Rojkan Kürd Beyliği’nin üstün direnişiyle karşılaşınca, arkasında çok sayı da ölü bırakıp geri çekilir. Ancak çeşitli entrikalarla sarayın desteğini kazanarak 1534’de tekrar saldırır.

 

 

Ulama Paşa aslen Teke mıntıkası Türkmenlerinden olup önce Şahkulu İsyanı’nda Osmanlı’ya karşı yer almış, yenilgiyle Safeviler’in tarafına geçip Şah İsmail’e sığınmış ve onun kızı ile evlenerek, o dönem Van’a hükmeden Safevilerin naibliğine atanmıştır. Daha sonraki yıllarda Safevi Şahı Tahmasb ile ters düşen Ulama Paşa tekrar saf değiştirip, Osmanlı’ya sığınarak Sultan Süleyman’ın affını dilemiş ve Osmanlı için görev talep etmiştir. Hem Safeviler hemde Emir Şeref Han şahsında Kürdlere karşı Sultan Süleyman’ın sarayına bilgi ve istihbarat vererek, Emir Şeref Han’ın yerine kendisini Beylerbeyi olarak atatmıştır. Emir Şeref Han’ın Ulama Paşa ve ailesine zamanında yardım etmiş olmasına rağmen, Osmanlı’nın da onayını ve askeri gücünü kendi komutasında arkasına alan Ulema Paşa, 1534 yılında (bazı kaynaklarda 1533 diye geçer) Bitlis Rojki Kürdlerine saldırarak Emir Şeref Han’ı Tatik’te öldürmüştür. Bu yenilgiden sonra Bitlis Kürd Beyliği Osmanlı idaresine bir süreliğine geçmiş ve Rojkanlar da İran/Safeviler’e sığınmışlardır. Şerefname’nin yazarı Şerefxane Bedlis-i de İran’da dünyaya gelmiştir.

 

Rivayete göre Emir Şeref Han’ı öldüren Ulama Paşa, Han’ın kafasını da kesmiştir.

 

Pargalı İbrahim Paşa gravürü (1648) 

Pargalı İbrahim Paşa’nın Bitlis beyliğine karşı yapılan saldırıda entrika ve rolünün olduğu bilinmekte. Pargalı İbrahim Paşa, daha sonra Kanuni Sultan Süleyman tarafından yatağında boğdurularak öldürülmüştür. Figani’nin Pargalı için söylediği bu sözler meşhurdur; Dünyaya iki İbrahim geldi; Biri putları yıktı diğeri putları dikti” Pargalı İbrahim heykellere olan düşkünlüğüyle bilinir…

 

Baran Zeydanlıoğlu – 16 Mart 2018

 

Bitlisname.com kaynak gösterilmeden yayınlanamaz

 

Etiketler: / / / / / / / /

Kürtler Savaşçı ve Özgürlüklerini Seven Bir Milettir
Babil harabeleri, muazzam boyutları ile yolcuyu etkiliyor; binalar, duvarlar veya kapılar olduğu için değil, ama bir zamanlar bir binanın bulunduğu...
Endülüs’ün Emevi Abdurrahman’ı bilinirken, Bitlis Beyliği’nin Kürd Abdal Han’ı hiç bilinmez
İsimlerini çeşitli nedenlerden dolayı tarihe yazdırmış ünlü hükümdarlar vardır. Kimi cesareti, kurnazlığı, ele geçirdiği topraklar ve savaşçılığı ile, kimi de...
Bitlis’te ateşler eşliğinde Xetire, Têrintêz ve Ayd-i Kurdî kutlanırdı
Kürdlerin çok zengin, köklü ve bir okadar da kadim sözlü anlatım geleneği vardır. Kah dengbej geleneği ile kah çîvanoklar anlatımları...
Kürt Tarihinde Newroz’un Yeri
Newroz Bayramı Kürt Ulusal Bayramları içerisinde önemli bir yere sahiptir. Newroz Bayramı üzerine bir çok kutlama ritüeli bulunmaktadır. Kürtler dışında...
Gökmeydan değil, Gog Meydan. Nam-ı diğer Çevgan Meydanı
Bitlis’in ünlü meydanları denilince, akıllara hemen Avel Meydan ve Gökmeydan gelir. Bazı yerlerde Gök Meydan şeklinde yazılsa da genellikle bitişik...
‘Mewlidê Kirdî’ adı üzerine
İnternet ortamında menşei belli olmayan birçok saçma dezenformasyon her gün dolaşıma giriyor. Elbette dikkate alınmamalı, ama kimi temel noktalarda cevap...
Ekim 1881- Kürd kumandanın top güllesi ile infazı
‘İnfazın gerçekleşeceği günden bir gün öncesi, ağzı havaya doğru kaldırılmış o büyük kalibreli demirden yapılma top meydana kurulmuştu. Şafağın sökmesiyle...
Manuscute neresidir? Bitlis’ten üç, Diyarbekir’den beş günlük mesafededir
1600 yılının temmuz ayında, beraberindeki altı yüz kişilik bir kervan eşliğinde Halep üzeri Diyarbekir ve Bitlis yaparak yolculuğuna devam eden...
Aşkın ve İmanın Şairi: Fethi
Kalemin ve kelamın gücünü simgeleyen, ona hayat katan, yüreğinin çığlıklarını korkusuzca bütün renkleriyle ortaya koyabilen Kürt coğrafyasının edebi hafızasında unutulmuş,...
İsveç kralı Demirbaş Şarl’ın (1709) Osmanlı’ya borçları  ve alacaklıların İsveç macerası
Osmanlı tarihinde Kral Demirbaş Şarl’ın askerleriyle birlikte İstanbul’daki Sultan’a sığındığı ve yıllarca padişahın misafiri olduğu anlatılır. Peki kimdi bu kral?...
Kurdîyê Bidlîsî Kimdi?
  1918-1919 yılarında Kürt basınında yazılarına rastladığımız Kurdîyê Bidlîsî kimdi?                 M.MALMÎSANIJ  ...
Geleneksel Kürt Mezar Taşları – Filîtê Quto Örneği
Hançer, Kürtler arasında sıklıkla kullanılan ve taşınan bıçak çeşididir. Kürt erkekleri 1900’lerin başlarına kadar hançerleri günlük hayatında taşımış ve kullanmıştır....
160 yıl yaşamış Bitlisli Zaro Ağa ile Londra’da yapılmış bir röportaj ve bilinmeyenler
Hemşerim olan Mutkili Kürd Zaro Ağa hakkında yazılmış onlarca yerli ve yabancı arşive rastlamış ve bunların çoğunu da incelemişimdir. Birbirinden...
İsmail Beşikçi: Kürdler, Şehir, Şehirlileşme
  26-27 Mart 2016 tarihlerinde düzenlenen II. Uluslararası Bitlis Sempozyumu, Kürtler, Şehir, Şehirlileşme konusunu irdeliyor. Sempozyuma sunulan bildiriler kitaplaştırılmış.      ...
Kürt Kadınları Neşeli ve Güzeller Parlak Kıyafetler Giyerler
Bana doğru uzaktan bir kadın grubu geliyor. Şerefli renkleri ile onlar kürt kadınları. Kökleri kazmak ve yaprakları toplamakla meşguldürler. Benim...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ