Bitlis Düşünce ve Akademik Çalışma Grubu
$ DOLAR → Alış: 6,36 / Satış: 6,38
€ EURO → Alış: 7,43 / Satış: 7,46

İbn-Haldun Mukaddime Eserinde Kürtlerin Yaşadığı Yerleri Tarif Ediyor

İbn-Haldun Mukaddime Eserinde Kürtlerin Yaşadığı Yerleri Tarif Ediyor
  • 18.03.2018
  • 3.325 kez okundu

 

İbn-i Haldun tarafından 780 (1378) yılında Fas’ta kaleme alın Mukaddime Tarih, iktisat, sosyoloji, siyaset gibi birçok sosyal bilim için temel teşkil eden görüşleri içinde barındırır.

 

 

 

 

 

 

Kürtlerin Yaşadığı Yerler “Fırat ve Dicle nehirlerinin arasında kalan yere, bu iki nehir Bağdat’ta birleşmeden evvelki sahaya Cezire (Mabeyne’n-nehreyn, Mezopotamya) diyarı denir. Dicle nehri, Bağdat’tan ayrıldıktan sonra, doğudan bir nehirle (Kerh ırmağı ile) birleşir. Bu nehir, Dicle’nin doğusundan gelir, doğu istikametinde Bağdat’ın karşısındaki Nehrivan iline varır, sonra güneye sarkar, üçüncü iklime geçmeden evvel Dicle’ye karışır.

 

 

Celûla ili, bu nehirle Irak ve Acem dağları arasında kalır. Bunun doğusunda ve dağın yanında Halvan vilayeti ve Saymara (Sumeyre) bulunur.” “Bu kısmın batı parçasına gelince, bunun önünde bir dağ belirir, bu dağ Kürdistan dağından (Acem dağı) başlayarak doğu istikametinde devam eder, bu kısmın sonunda son bulur. Bölgeyi ikiye ayıran bu dağa Şehrizor adı verilir. Bunlardan güneye düşen Hunacan beldesi, İsfahan’ın kuzeybatısında bulunur. Ortasında Nihavend ilinin bulunduğu bu parçaya Behlus (Helûs, Pehlus) diyarı adı verilir.

 

Parçanın kuzeyinde, iki dağın birleştiği noktanın batısında Şehrizor beldesi vardır. Dînever (Deynever) ise doğuda bu kısmın sonunda bulunur. İkinci küçük parçada ise Ermenistan’ın uç kısmı yer alır. Buranın merkezi Merağa’dır. Irak dağının bu şehrin karşısına düşen yerine Bâriya (Bârimma) adı verüir. Kürtlerin mesken edindiği yer burasıdır. Dicle üzerindeki Büyük ve Küçük Zâp ırmakları bu dağın ötesindedir.” “İran (Fars) şehirlerinin kuzeye doğru alt tarafında ve denizin ucunda Hûzistan beldesi vardır. Ahvâz, Tüster, Sâdâ.-Sabûr, Süs, Râme, Hürmüz ve daha başka yerler buraya dahildir. Fâris ile Hûzistan arasmda sınır olan Er’recanda buradadır. Hûzistan beldesinin doğusundaki Ekrâd (Kürd) dağları îsfehan bölgesine bitişir. Kürtlerin meskenleri ve yaşadıkları yerler burasıdır. Dolaştıkları sahalar ise buranın da Fâris topraklardır. Buraya Rüsum (Resum-Zumum) adı verilir. İklimin yedinci kısmında, batı cihetinden üst taraflarda Kafs dağının geriye kalan bölümü vardır.

 

 

Burasını, güneyden ve kuzeyden Kirman ve Mekran ülkeleri takip eder. Ruden, Şirecan, Cireft, Yez-deşir ve Behrec buranın şehirleridir. Kirman topraklarının kuzeye doğru olan alt kısımlarında, İsfehan’a kadar uzanan Fâris ülkesinin geriye kalan bölümü vardır. Bu kısmın kuzeybatı ucunda îsfehan bulunur.”

 

 

 

İbn-Haldun Mukaddime 1.Cilt “Kürtler ve Yaşadığı Yerler Bölümü.”

 

Etiketler: / / / / / /

Bitlis’e tütün ne zaman geldi?
Tütün denince akla hep Bitlis tütünü ve sigarası gelir. Peki tütün köken olarak hangi coğrafyaya aitti? Kaçıncı yüzyılda Osmanlı’ya ve...
Tarihimizden Bir Portre: Mela Selim Efendi
Hizan şeyhlerinden biri olan Mela Selim Efendi***, yaşadığı döneme göre oldukça bilgili ve gelişkin biri olduğundan Hizan şeyhi Sebgetullah Hizanî’nin...
1913’ün Bitlis valisi ve Hizanlı Şeyh Seyyid Ali
Bu anlatım, 1908-9 yılları arası, Bitlis ve Van’da Britanya Konsolos Yardımcısı olarak görev yapmış Arshak Safrastian’ın, 1948 yılında yayımladığı ‘Kurds...
Bîblîyografyaya Kirmanckî [Zazakî]  1963-2017 weşanîyaye
  Bîblîyografyaya Kirmanckî I1963-2017I ke hetê Mutlu Canî ra sey xebata tezê masterî amebî amadekerdiş, hetê weşanxaneyê Vateyî ra...
“ZAZA” ADININ KAYNAĞI HAKKINDA BİRKAÇ NOT
Bir Kürt toplumsal grubu olan Zazalarla ilgili yazılan yazıların kimisinde sırf mülahaza olsun diye neredeyse içinde “z” harfinin geçtiği her...
Ahlat’ın 1046’daki Kürd hükümdarı ve Nasır-i Hüsrev’in Bitlis ziyareti
İran ve İslam dünyası edebiyatı içerisinde önemli bir yere sahip olan Nasır-i Hüsrev, 1045 yılında çıktığı yedi yıllık seyahati sırasında...
“ŞÊX EVDIREHÎM ASLA TESLİM OLMAZ!”
  Ben 1929 yılının onbirinci ayında, Pali’nın (Palu’nun) Xoşmat köyünde doğmuşum. Xoşmat, esasen eski bir Ermeni köyüdür. Orada çok arazi...
Bitlis kralının başının kesilmesi ve Prenses Gülşenraz
Üzerinde Fransızca olarak ’bakın Bitlis kralının başını kesip bu sepet içerisinde size getirdim’ yazısı olan bu gravür için, daha önceki...
Bitlis nire Albanya nire?
1911 28 Eylülünde İtalyan-Osmanlı harbi başladı, 1912 8 Ekiminde küçük Karadağ krallığının Osmanlı devletine savaş ilan etmesiyle sona erdi. Bir...
Kızıl Meydan’ın sosyalist dengbeji: Sûsika Simo
Ayağındaki prangaları kopardı, sesini tüm Sovyet ülkesine duyurdu, Lenin’e yazdığı kılamlarla anıldı. İyi ki vardı, iyi ki yaşadı…   Elvan...
Tavernier 1660’larda Bitlis ve Tatvan’dan geçerken
‘Bitlis beyi ülkenin en güçlüsü. Diğer beyler ya Osmanlı Padişahı’na yada İran Şahı’na bağlı olup biat ederken, Bitlis Beyi kimseye biat...
Kayıp Kürt kolonileri – Mısır, Ürdün, Lübnan, Filistin ve Yemen Kürtleri
      Kayıp Kürt kolonileri Ortadoğu’daki Arap devletlerinde yaşayan Kürtler’in tarihi, yayılmanın efsanevi Kürt Sultan Selahaddin Eyyubi döneminde başladığını...
27 Temmuz 1655, Bitlis şehrine saldırı ve Abdal Han
‘Bitlis Kalesi’nin Osmanlı ile ne alakası ola. Bu kale Osmanlı kalesi olsa içinde Osmanlı kulu olurdu. Biz Osmanoğlu’nun kulu değil,...
Cuinet’in 1889 tarihli Bitlis Vilayeti raporu
Bu çeviri, Fransız araştırmacı yazar Vital Cuinet’in 1889 yılında Bitlis Vilayeti hakkında tuttuğu Fransızca raporun Türkçe’ye çevirisidir. Cuinet’in 1894 yılında yayımladığı...
Hırvatların Kürtlüğü üzerine
    ABDULMELİK Ş. BEKİR Hırvatların köken olarak Kürt olduğuna dair bir söylentinin zaman zaman gündeme geldiği oluyor. Halkların kökenine...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ