Bitlis Düşünce ve Akademik Çalışma Grubu
$ DOLAR → Alış: 5,36 / Satış: 5,38
€ EURO → Alış: 6,10 / Satış: 6,12

Bitlis İsyanı Sonrası Son Demler

Bitlis İsyanı Sonrası Son Demler
  • 01.04.2018
  • 2.911 kez okundu

 

Hz. Peygamber (s.a.v.) ”Haksızlık karşısında susan dilsiz şeytandır.” der. Haksızlık hangi dönem kim tarafından yapılırsa yapılsın, haksızlığa karşı sessiz kalmak zulme ortak olmaktır.

 

 

 

 

 

 

N.A.Rojki

 

Çatırdayan Osmanlı imparatorluğu bir kaç yıl sonra ‘tarih’ olacak, Jön Türkler küfrün bütün silahını inançlı ve imanlı Kürt halkının üstünde deneyecekti.

Kürtlerin yarı özerk-bağımsız hükümetlerinden geriye hiç bir şey kalmamış; Kürtler ağır bir zulmün altında can çekişmeye başlamıştır. Din ayaklar altına alınmış ‘Kürt’ demek bile yasaklanmıştır.Kürtler iyice İsyan ateşini düşünmüştür.

Bir gece Bitlis’in bütün öncü kadroları Xumaçlı Ferso Ağa’nın evinde buluşacak, o gece çok çay içilip tütün sarılacak ve sıcak tartışmalar Ferso Ağa’nın evinden bütün Bitlis’e yayılacaktı…

İsyanın öncüleri Şeyh Şahabeddin ve Seyyid Ali Kürt Teavün ve Terakki Cemiyeti üyeleriydi. Mela Selim, isyana dair bütün hazırlıkları yapan ve organize eden kişiydi. Mela Selim’e herkesin büyük bir saygısı olduğundan kimse pek fazla sözlerini eleştiremezdi…

Şirvanlı Mehmed Emin Bey ve Xumaçlı Ferso Ağa gece tüfeklerini yağlamaya başladılar. Ferso Ağa, Rojkan yiğitleri gibi korkusuz ve yiğitti. Şüphesiz sahip olduğu asil kan her Rojkan’lının sahip olduğu asaletten gelmekteydi.

İsyan ateşi yakıldı,Kürtler küçük bir güçle Jön Türklere karşı üstün bir ilerleme sağlayarak Bitlis’in Şerif Bey tepesini ve civar mahallelerini ele geçirmiştir. Ulus-Bilinç bütünlüğünün olmamasından kaynaklanan trajedi bu isyanda da karşımıza çıkacaktır. Kürt süvarileri, kişisel menfaatler uğruna ihanete uğrayacaktır.

İdam sehpaları Gökmeydan’da hazırlanacak; Bütün bir Bitlis karalar giyinip yas tutmaya başlayacaktı. Yüzlerce insan sürgünün yolunu tutarken isyana öncülük edenler için idam sehpaları hazır vaziyette bekleniyordu.

İdam sehpasına ilk Mela Resul çıkartıldı. Hiç tereddüt etmedi; Zalimlere dönerek ağzından şu cümleler çıktı: “Kürt milleti çok geçmeden zor ve zulmünden kurtulacağı için bahtiyarım”.

Zalimlerin gözünü kan bürümüş; Allah’ın adaletine karşı kendi firavunluklarını Gökmeydan’da sergiliyorlardı. Şeyh Şahabeddin’in ipi kopunca ‘idam hükümsüz’ kalır diye bekledi herkes; İkinci ip kopunca, üçüncü ip getirilmeden Şeyh Şahabeddin büyük bir hiddetle ”Siz Allah’a karşısınız. Allah bu idamı istemiyor siz istiyorsunuz! Uğursuz cellat, kalın bir ip getirin bana!” diyerek o gün ölümü korkutmuştur…

Seyyid Ali, zamana ve mekana ağzında dua Gökmeydan’ı zalimlere kahrediyordu.

İdama şahitlik eden tarihin canlı tanıkları şehrin canlı hafızası o anı şöyle günümüze aktardı;

Seyyid Ali bir an meydanda bulunanlara baktı. Korkusuz ve başı dikti. Bir an şöyle dedi “Dost eliyle ele karşı asılmak bana çok ağır geliyor.”

Yüzyıldan fazla bir zaman geçti. Zulme karşı direnen Kürt büyükleri, Kürtlerin kalplerinde yaşamaktadır. Kimlikleri,özgürlükleri ve inançlarına uğruna zalime karşı direnenler hep kalplerde yaşayacaktır.

Kimliklerini ve özgürlüklerini ‘kişisel menfaat’ uğruna satanlar, zalimin önünde eğilenler, her devrin ‘insanı’ olanlar günümüzde bile arsız ot gibi her yerde yeşermekteler…

 

DİPNOTLAR:

Rus Arşivleri

B.Nikitin Notları

Etiketler: / / / / / / / / / / / / / /

Gürcistan’ın Kürt Asıllı Prensesi, Eyyubilerin Ahlat Melikesi Tamta’nın Maceraları
  Kürt asıllı bir Ermeni-Gürcü prensesi olan Tamta (1195?-1254) 12. yüzyılın sonu ile 13. yüzyılın ilk yarısında yaşamış, ömrünün son...
Bitlis Kürd Hanı’nın 1655’deki dillere destan kütüphanesi ve akıbeti
‘Ey vilayet halkı, kaçan hanın bu Van kuluna 200 kese borcu vardır ve 40 bin koyun Malazgird Beyi Mehmed beye...
Della Valle’nin 1617’deki mektubunda Bitlis Beyi ve Kürdler
  Bitlis tarihi içerikli yazılarda, yabancı batılı seyyahların bu şehre dair izlenim ve anlatımlarına hep değinilir. Yazdığı eserlerde Bitlis’e değinen...
Kürt-Osmanlı İttifakı Bağlamında; İdris-i Bitlisi
  İdris-i Bitlisî, 1452 (bazı kaynaklar da 1457) yılında Rojkan Kürt (Bitlis Hükümdarlığının) idari merkezi olan Bitlis şehrinde Hüsameddin Bitlisi’nin...
AHLAT’I YÖNETEN ”SÖKMENOĞULLARI” KÜRT MÜYDÜ?
  Daha Türkler gelmeden önce Azerbaycan’da, Kürdistan’da, Ermenistan ve Gürcistan’ın doğu ve güney bölümlerinde Rewadi, Merwani ve Şeddadi Kürt devletleri...
Osmanlı Söylemi ve Bir Hegemonyayı Aklama – Kürdistan Sorunu
‘Tarihi, işlemediği biçimde yargılamak hakkına sahip değiliz ve böyle bir tavır bizi fazla bir yere ulaştırmaz. Ancak “olguların” oluş biçimleri...
Lord Kinross’un 1951 Bitlis ziyareti – Ahlat, Tatvan ve Deli Mito
‘Lord Kinross – Kutsal Anadolu Toprakları’ adı ile 2003 yılında Türkçe’ye çevirilmiş bir kitabı okurken, hem dili hem de tanımlamaları...
Silêmanê Kurd li Swêdê – Rohat Alakom
            Xebata lêkolerê kurd Rohat Alakom di derbarê yekem penaberê kurd ku di sala 1929an...
İsmet İnönü’ye Gönderilen Dersim-Ovacık Kürt Raporu
  Jön Türklerle başlayan ‘tek tipleştirme’ politikası Cumhuriyetin ilanıyla beraber ‘Kemalizm’ kimliği altında bütün Kürt coğrafyasını etkisi altına aldı.  ...
Sultan II.Abdulhamid’e Yönelik Suikast’e Karışan Bitlisli Ermeniler
  Sultan II.Abdulhamid’e karşı 21 Temmuz 1905 günü ‘Ermeni Devrimci Federasyonu’ tarafından Hamidiye Camii önünde bombalı suikast düzenlendi.    ...
Çin Seddi’nden Bitlis Kalesi’ni görmek
  Tarihine ve kültürüne değer vermeyen toplumların hallerini düşündüm.                 ‘Bitlis’in sembolü kalesidir’...
Kaniya Beqa
  Çend roj heye di êvar de heta sibê dengê beqan li kaniya beqan de dihat. Ji ber tîrsa ku...
Atatürk’e Gönderilen Raporlarda Alişer’in (Koçgiri) Şiirleri – BELGE
  Alişer, 1900-1937 yılları arasında önemli roller üstlenmiştir. Lider kişiliği yanı sıra Dersim bölgesinde halk tarafından çok sevilen bir kişi...
Bitlis’in sembolü (beş) minare değil, kalesidir
Bitlis’te beş minare olmadığı gibi, şehrin sembolü de kaledir.   Şehirlerin ya insan eliyle yapılmış yada doğal güzellikleri sayılan, bir...
Ebu Eyyub (Eyüp Sultan) Kardeşi Feyzullah Ensari’nin Türbesi Bitlis’te mi?
  Feyzullah EL-Ensari, Eyüp Sultan (Ebu Eyyûb Halid bin Zeyd veya Ebu Eyyûb El-Ensarî)’nin kardeşi olduğu ‘rivayet’ edilir. Kürt Coğrafyasında...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ