Bitlis Düşünce ve Akademik Çalışma Grubu
$ DOLAR → Alış: 5,34 / Satış: 5,36
€ EURO → Alış: 6,05 / Satış: 6,08

Bîblîyografyaya Kirmanckî [Zazakî] 1963-2017 weşanîyaye

Bîblîyografyaya Kirmanckî [Zazakî]  1963-2017 weşanîyaye
  • 11.09.2018
  • 1.512 kez okundu

 

Bîblîyografyaya Kirmanckî [Zazakî] I1963-2017I ke hetê Mutlu Canî ra sey xebata tezê masterî amebî amadekerdiş, hetê weşanxaneyê Vateyî ra sey kitab ame weşanayene. Seke yeno zanayîş kirmanckî de hetanî nika çend meqaleyan ra teber no warê de xebatêka xosere nîyamebî kerdene. Ancîna xebatê bîblîyografyayî xususen seba akademîsyanan û xebatkaranê şexsîyan çimeyê serekeyî yê. Na bîblîyografyaya umûmîya/pêroyîya ke hîrê serrî de qedîya do venganeyê (talîya) nê warê kirmanckî pirr bika. Ma zî sey nuştoxê nê kitabî vanê “Êdî yew bîblîyografya (kaynakçaya) kirmanckî zî esta! Wa kirmanckî (zazakî) û kirmancan rê bixeyr bo.!”

Şima do cêr ra nuşteyê pêşkeşî yê kitabî biwanê:

Pêşkêşî

Yeno zanayene ke kirmanckî (zazakî) mîyanê lehçeyanê kurdkî ra aya ke tewr erey ameya nuştene. Serra 1963î (Rojnameyê Roja Neweyî) sey mîladê nusîyayîşê aye yê dewrê modernî bero qebulkerdene zî bingeyê edebîyatê kirmanckî pê kovara Tîrêjî ke serra 1979î de dest bi weşanê xo kerdo ronîyayo. Awanbîyayîşê Grûba Xebate ya Vateyî ra pey (Swêd, 1996) , lîteraturê nuştekî yê kirmanckî vera-vera aver şîyo, wendox û nuştoxê kirmanckî nîsbeten zîyade bîyî. Herçiqas ke kirmanckî hema zî cuya xo şertanê zaf negatîfan de domnena zî ma êdî eşkenê vajîn ke kirmanckî wayîrê pêserîyêda nuştekî ya. Na xebata ke xo rê kerdo hedef ke na pêserîya ke hetê bêj û mîqdarî ra zîyade bîya pêşkêşê ewro û neslanê ameyoxan bikero, hîrê beşan ser o awan bîya. Beşê yewinî de derheqê bîblîyografya, bêjanê aye û bîblîyografyayanê kurdan de melumatî estê. Beşê dîyinî de sernuşte û kunyeyê 332 kitabanê ke goreyê tewirane xo tesnîf bîyê estê. Beşê hîrêyinî de zî sernuşte û kunyayê 5998 metnanê weşananê perîyodîkan ke goreyê tewiranê xo tesnîf bîyê ca gênê. Hûmara pêroyê kunyeyanê bîblîyografîkan 6330 a.

Sunuş

Kürt lehçeleri içerisinde yazımına en geç başlanan lehçe olan Kırmanccanın (Zazacanın) modern dönem yazın miladı olarak 1963 yılı (Roja Newe Gazetesi) kabul edilse de Kırmancca Edebiyatının temeli 1979’da yayına başlayan Tîrêj Dergisiyle atılmıştır. Standardizasyon ve arşivleme çalışmalarını halen sürdürmekte olan Vate Çalışma Grubu’nun kurulmasıyla birlikte (İsveç, 1996) lehçenin yazın literatürü giderek gelişmiş, okur-yazar sayısı eskiye oranla nispeten artmıştır. Halen yüz yüze bulunduğu olumsuz koşullara rağmen bugün artık Kırmanccanın yazılı birikime sahip olduğu söylenebilir. Tür ve sayıca artan bu birikimi günümüze ve yarına sunmayı amaç edinen bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde bibliyografya, bibliyografya çeşitleri ve Kürtler üzerine hazırlanmış bibliyografyalar üzerinde durulmaktadır. İkinci bölümde türlerine göre tasnif edilmiş olan 332 kitabın başlık ve künyeleri, üçüncü bölümde ise yine türlerine göre tasnif edilmiş olan 5998 periyodik yayın metninin başlık ve künyeleri yer almaktadır. Çalışmadaki toplam bibliyografik künye sayısı 6330’dir.

Mutlu CAN
Bîblîyografyaya Kirmanckî [Zazakî] I1963-2017I,
Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2018, 465 r.

Etiketler: / / /

Osmanlı Söylemi ve Bir Hegemonyayı Aklama – Kürdistan Sorunu
‘Tarihi, işlemediği biçimde yargılamak hakkına sahip değiliz ve böyle bir tavır bizi fazla bir yere ulaştırmaz. Ancak “olguların” oluş biçimleri...
Lord Kinross’un 1951 Bitlis ziyareti – Ahlat, Tatvan ve Deli Mito
‘Lord Kinross – Kutsal Anadolu Toprakları’ adı ile 2003 yılında Türkçe’ye çevirilmiş bir kitabı okurken, hem dili hem de tanımlamaları...
Silêmanê Kurd li Swêdê – Rohat Alakom
            Xebata lêkolerê kurd Rohat Alakom di derbarê yekem penaberê kurd ku di sala 1929an...
İsmet İnönü’ye Gönderilen Dersim-Ovacık Kürt Raporu
  Jön Türklerle başlayan ‘tek tipleştirme’ politikası Cumhuriyetin ilanıyla beraber ‘Kemalizm’ kimliği altında bütün Kürt coğrafyasını etkisi altına aldı.  ...
Sultan II.Abdulhamid’e Yönelik Suikast’e Karışan Bitlisli Ermeniler
  Sultan II.Abdulhamid’e karşı 21 Temmuz 1905 günü ‘Ermeni Devrimci Federasyonu’ tarafından Hamidiye Camii önünde bombalı suikast düzenlendi.    ...
Çin Seddi’nden Bitlis Kalesi’ni görmek
  Tarihine ve kültürüne değer vermeyen toplumların hallerini düşündüm.                 ‘Bitlis’in sembolü kalesidir’...
Kaniya Beqa
  Çend roj heye di êvar de heta sibê dengê beqan li kaniya beqan de dihat. Ji ber tîrsa ku...
Atatürk’e Gönderilen Raporlarda Alişer’in (Koçgiri) Şiirleri – BELGE
  Alişer, 1900-1937 yılları arasında önemli roller üstlenmiştir. Lider kişiliği yanı sıra Dersim bölgesinde halk tarafından çok sevilen bir kişi...
Bitlis’in sembolü (beş) minare değil, kalesidir
Bitlis’te beş minare olmadığı gibi, şehrin sembolü de kaledir.   Şehirlerin ya insan eliyle yapılmış yada doğal güzellikleri sayılan, bir...
Ebu Eyyub (Eyüp Sultan) Kardeşi Feyzullah Ensari’nin Türbesi Bitlis’te mi?
  Feyzullah EL-Ensari, Eyüp Sultan (Ebu Eyyûb Halid bin Zeyd veya Ebu Eyyûb El-Ensarî)’nin kardeşi olduğu ‘rivayet’ edilir. Kürt Coğrafyasında...
1947 Tarihli ”Bitlis’te Kürtçülük Raporu” BELGE
  17.01.1947 tarihli bu belge Bitlis Valiliği tarafından dönemin İçişleri Bakanlığına çekilmiş. İçişleri Bakanlığı ise raporu C.H.P Genel Sekreterine aktarmıştır....
Unutulmuş Bilge Bir Kürdün Hikayesi
  Onunla ilk tanışmam, Santiago de Compostela Universitesi İspanyol Dili ve Kültürü kursunda olmuştu. Kursun yaz döneminde, kurs ögrencileri birer...
Bitlis’e patates ilk kez ne zaman ve kimler tarafından getirildi?
    Bitlis denince ilk akla gelenler genellikle tütün, bal, ceviz ve Büryan kebabı olur. Ancak temel ana tüketim ürünlerinden...
Bitlis Rojkili Mir Şemseddin ve Karakoyunlu Kara Yusuf
          Bitlis Rojkili Kürd hükümdar Mir Şemseddin ve Karakoyunlu Türkmen hükümdar Kara Yusuf   Baran Zeydanlıoğlu...
Orta Asya Kürtleri – Araştırma
  Orta Asya sınırlarına Kürtlerin ilk göçü 17’nci yüzyılda Safevi hükümdarı Şah Abbas’ın Türkmenlerden gelen saldırılara karşı kalkan görevi üstlenmesi...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ