Bitlis Düşünce ve Akademik Çalışma Grubu
$ DOLAR → Alış: / Satış:
€ EURO → Alış: / Satış:

Malazgirt savaşı ve Kürtler

Malazgirt savaşı ve Kürtler
  • 06.04.2019

Bu Savaş, Türklere Anadolu’nun kapılarını açmak için değil, amacı Malazgirt ve Ahlat’tan Rey ve Hemedan’a kadar olan İslam topraklarını ele geçirmek olan Bizans kralını durdurmak için yapıldı. Ön cephede de Kürt toprakları vardı.

 

 

 

 

 

 

Murad Ciwan

 

Kürt toprakları Şeddadi, Rewadi ve Merwani devletlerinden oluşuyordu. Romen Diyojen kazansaydı bu üç devlet de Roma topraklarının egemenliğine gireceketi hatta Hezarespi, Hasanweyî, Kakeweyhî Kürt devletleri de bu akibete uğrayabilirdi.

Sultan Alpaslan’ın ordusu 14-20 bin kişi arasındaydı. Bunlardan dört bini Sultan’ın özel birliği, geriye kalanların tümü Şeddadi, Rewadi ve Merwani devletleri ile onların sınırları içindeki Müslüman halktan oluşuyordu. Roma’nın ordusu 2-3 yüz bin civarındaydı. 60 bin diyen de var (Bizans kaynakları).

Sultan Alpaslan, Kürt devletlerini ele geçirerek kendine bağlamış değildi. Abbasi devleti İslam yasaları çerçevesinde birbirine karşı sorumlu emirliklerden oluşan konfederal bir devletti. Her emirlik halife ve onun tayin ettiği sultan adına hutbe okutur, vergi verir ve savaşa asker gönderirdi.

Abbasi halifesi ilk başta İslam dünyasının hem dini hem dünyevi önderiydi, islam emirlikleri ( devletleri) de onu tanırlardı. Ancak Halife Harun Reşid’den sonra merkez de iç çelişkiler, rekabet ve iktidar savaşları başladı 9-10. yüzyılda dini ve dünyevi iktidar birbirinden ayrıldı.

Önce Büveyhi hanedanı Bağdat’ta dünyevi liderliği ele geçirdi. İslam dünyasında hutbelere Halife’nin yanısıra dünyevi liderlerin de adı kondu. Bağdat’ta kim etkinse Halife onun adına okuyun, ona vergi ve asker verin diyordu, diğer devletler gibi Kürtler de böyle yapıyordu.

11. yüzyılın başından itibaren Oğuzlar/ Selçuklular geldi. Büveyhilerle iktidar savaşına girdiler. Halife şii Büveyhi hanedanın egemenliğinden rahatsızdı. Sünni Selçuklu Tuğrul’u destekledi. Sonunda Tuğrul Buveyhileri yendi ve Bağdat’ın egemeni oldu.

Halife onu İslam’ın sultanı ilan etti. Bundan böyle İslam devletleri onun adına hutbe okuttular, vergi ve asker verdiler. Tuğrul ölünce yerine Alpaslan geçti. Bu nedenle Ermenistan, Azerbaycan, ve Suriye’ye yaptığı seferlerde Şeddadi, Rewadi ve Merwaniler asker verdiler, yanında savaştılar.

Aynı şekilde Malazgirt Savaşı’ında da Sultanın özel muhafızlarından başka bu üç Kürt devleti vardı. Şavaş kazanıldı, barış yapıldı. Roma kralı geri döndü. Alpaslan Kürt askerleriyle Ermenistan’a yöneldi Divin tekrar kurtarılınca doğal olarak Şeddadi emirine teslim edildi.

Başka bir seferde Ani ele geçirilince Şeddadi emirlerinden Menuçehr, Alparslan’a kıymetli hazineler de vererek Ani’yi satın aldı. Muhtemelen Alpaslan’a verilen şehrin meydanındaki som altın buzağı heykeliydi. Alpaslan doğu seferine yöneldi ve 1072’de Belh yakınlarında öldürüldü.

Alpaslan’ı öldüren Belh dolaylarında bir kalenin emiri idi. Kimisi onu Harezmi, kimisi de Kürt olarak tanıtır.

Etiketler: / /

Kürtler Savaşçı ve Özgürlüklerini Seven Bir Milettir
Babil harabeleri, muazzam boyutları ile yolcuyu etkiliyor; binalar, duvarlar veya kapılar olduğu için değil, ama bir zamanlar bir binanın bulunduğu...
Endülüs’ün Emevi Abdurrahman’ı bilinirken, Bitlis Beyliği’nin Kürd Abdal Han’ı hiç bilinmez
İsimlerini çeşitli nedenlerden dolayı tarihe yazdırmış ünlü hükümdarlar vardır. Kimi cesareti, kurnazlığı, ele geçirdiği topraklar ve savaşçılığı ile, kimi de...
Bitlis’te ateşler eşliğinde Xetire, Têrintêz ve Ayd-i Kurdî kutlanırdı
Kürdlerin çok zengin, köklü ve bir okadar da kadim sözlü anlatım geleneği vardır. Kah dengbej geleneği ile kah çîvanoklar anlatımları...
Kürt Tarihinde Newroz’un Yeri
Newroz Bayramı Kürt Ulusal Bayramları içerisinde önemli bir yere sahiptir. Newroz Bayramı üzerine bir çok kutlama ritüeli bulunmaktadır. Kürtler dışında...
Gökmeydan değil, Gog Meydan. Nam-ı diğer Çevgan Meydanı
Bitlis’in ünlü meydanları denilince, akıllara hemen Avel Meydan ve Gökmeydan gelir. Bazı yerlerde Gök Meydan şeklinde yazılsa da genellikle bitişik...
‘Mewlidê Kirdî’ adı üzerine
İnternet ortamında menşei belli olmayan birçok saçma dezenformasyon her gün dolaşıma giriyor. Elbette dikkate alınmamalı, ama kimi temel noktalarda cevap...
Ekim 1881- Kürd kumandanın top güllesi ile infazı
‘İnfazın gerçekleşeceği günden bir gün öncesi, ağzı havaya doğru kaldırılmış o büyük kalibreli demirden yapılma top meydana kurulmuştu. Şafağın sökmesiyle...
Manuscute neresidir? Bitlis’ten üç, Diyarbekir’den beş günlük mesafededir
1600 yılının temmuz ayında, beraberindeki altı yüz kişilik bir kervan eşliğinde Halep üzeri Diyarbekir ve Bitlis yaparak yolculuğuna devam eden...
Aşkın ve İmanın Şairi: Fethi
Kalemin ve kelamın gücünü simgeleyen, ona hayat katan, yüreğinin çığlıklarını korkusuzca bütün renkleriyle ortaya koyabilen Kürt coğrafyasının edebi hafızasında unutulmuş,...
İsveç kralı Demirbaş Şarl’ın (1709) Osmanlı’ya borçları  ve alacaklıların İsveç macerası
Osmanlı tarihinde Kral Demirbaş Şarl’ın askerleriyle birlikte İstanbul’daki Sultan’a sığındığı ve yıllarca padişahın misafiri olduğu anlatılır. Peki kimdi bu kral?...
Kurdîyê Bidlîsî Kimdi?
  1918-1919 yılarında Kürt basınında yazılarına rastladığımız Kurdîyê Bidlîsî kimdi?                 M.MALMÎSANIJ  ...
Geleneksel Kürt Mezar Taşları – Filîtê Quto Örneği
Hançer, Kürtler arasında sıklıkla kullanılan ve taşınan bıçak çeşididir. Kürt erkekleri 1900’lerin başlarına kadar hançerleri günlük hayatında taşımış ve kullanmıştır....
160 yıl yaşamış Bitlisli Zaro Ağa ile Londra’da yapılmış bir röportaj ve bilinmeyenler
Hemşerim olan Mutkili Kürd Zaro Ağa hakkında yazılmış onlarca yerli ve yabancı arşive rastlamış ve bunların çoğunu da incelemişimdir. Birbirinden...
İsmail Beşikçi: Kürdler, Şehir, Şehirlileşme
  26-27 Mart 2016 tarihlerinde düzenlenen II. Uluslararası Bitlis Sempozyumu, Kürtler, Şehir, Şehirlileşme konusunu irdeliyor. Sempozyuma sunulan bildiriler kitaplaştırılmış.      ...
Kürt Kadınları Neşeli ve Güzeller Parlak Kıyafetler Giyerler
Bana doğru uzaktan bir kadın grubu geliyor. Şerefli renkleri ile onlar kürt kadınları. Kökleri kazmak ve yaprakları toplamakla meşguldürler. Benim...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ